Y gwaharddiad ar adolygiadau rhent sy’n cynyddu’n unig: yr hyn y mae angen i landlordiaid masnachol a thenantiaid ei wybod yn dilyn Cydsyniad Brenhinol

Derbyniodd Deddf Datganoli a Grymuso Cymunedol Lloegr 2026 Gydsyniad Brenhinol ar 29 Ebrill 2026. O dan Atodlen 31 y Ddeddf, mae gwaharddiad ar adolygiadau rhent sy’n cynyddu yn unig mewn prydlesi masnachol ar fin dod i rym.

Ni ddisgwylir i’r Ddeddf ddod i rym tan 2027 ar y cynharaf, a bydd yn gwneud newidiadau sylweddol i denantiaethau masnachol, gan ddod â mwy o ansicrwydd ynghylch dyfodol adolygiadau rhent a phrydlesi masnachol.

Mae’r gwaharddiad yn berthnasol i safleoedd sydd, neu allai fod, wedi’u meddiannu at ddibenion busnes. Y rhesymeg yw adlewyrchu’r dirywiad economaidd sy’n effeithio ar strydoedd mawr ac mae’n ymgais i ddiogelu dyfodol prydlesi masnachol, o ystyried bod adolygiadau rhent sy’n cynyddu yn unig yn aml yn arwain at renti anghymesur o uchel i denantiaid unedau masnachol, gan arwain at elw is ac, o ganlyniad prisiau uwch i ddefnyddwyr masnachol dydd i ddydd. Mae’n bwysig nodi bod y gwaharddiad yn berthnasol i bob prydles fasnachol, waeth beth fo’r sector neu’r diwydiant.

Bydd cynnydd canrannol sefydlog a rhenti graddol y tu allan i gwmpas y gwaharddiad, gan fod modd gwybod am rent y dyfodol ar yr adeg y caiff y brydles ei chytuno. Mae rhenti o fewn cwmpas y gwaharddiad yn cynnwys rhenti sy’n seiliedig ar chwyddiant a rhenti marchnad agored, sydd ill dau yn gyffredin yn y maes eiddo masnachol. Mae’r llywodraeth yn bwriadu ymgynghori ar gapiau a choleri. Mae disgwyl i gapiau gael eu caniatáu ond mae’n debygol na fydd coleri yn ddilys, gan fod y rhain yn atal y rhent rhag gostwng islaw lefel isafswm.

Nid oes disgwyl i’r gwaharddiad fod yn gymwys yn ôl-weithredol i brydlesi masnachol presennol. Fodd bynnag, bydd yn cynnwys prydles adnewyddu a roddwyd yn unol â chytundeb opsiwn a wnaed ar neu ar ôl 17 Mawrth 2026.

Rhaid i landlordiaid gydymffurfio â darpariaethau gwrth-osgoi llym yn y Ddeddf, gan gynnwys y gofyniad newydd i denantiaid fod â hawl i sbarduno adolygiadau rhent er mwyn atal osgoi adolygiad ar i lawr posibl. Gwaherddir cymalau prydles sy’n cyfyngu ar ba mor bell y gallai adolygiad rhent achosi i’r rhent sy’n daladwy ostwng.

Mae’r gwaharddiad yn cynrychioli newid strwythurol sylweddol mewn prydlesu masnachol yng Nghymru a Lloegr. Gall arwain at delerau prydles byrrach, rhenti cychwynnol uwch a rhenti mwy graddol. Fodd bynnag, mae’n anodd i landlordiaid benderfynu ar y ffordd orau o weithredu nes bod canllawiau’r llywodraeth yn cael eu cyhoeddi.